Truy xuất nguồn gốc trứng Duy Phát: Hành trình kiểm soát từ trang trại đến tay người tiêu dùng
Một quả trứng khi đến tay người tiêu dùng có thể chỉ mất vài giây để kiểm tra bằng mã QR. Nhưng phía sau những thông tin hiển thị trên màn hình là cả một quá trình ghi nhận và kiểm soát từ trang trại, đàn vật nuôi, quá trình chăn nuôi đến thu gom, phân loại, kiểm nghiệm và đóng gói.
Tại Duy Phát, hệ thống truy xuất nguồn gốc được xây dựng nhằm kết nối các dữ liệu trong toàn bộ chuỗi sản xuất trứng gà ác và trứng vịt. Qua đó, mỗi lô sản phẩm có thể được lần ngược về nguồn gốc và quá trình hình thành trước khi đến tay người tiêu dùng.
Truy xuất nguồn gốc trứng bắt đầu từ trang trại
Minh bạch nguồn gốc không bắt đầu từ mã QR trên bao bì mà từ chính nơi đàn vật nuôi được chăm sóc.
Các cơ sở tham gia chuỗi liên kết của Duy Phát được cấp mã trại riêng, gắn với thông tin cơ sở và vị trí GPS. Khi tiếp nhận đàn vật nuôi mới, hệ thống tiếp tục tạo mã đàn để theo dõi trong suốt quá trình chăn nuôi.
Thông tin được ghi nhận bao gồm nguồn giống, ngày nhập đàn, số lượng, tuổi đàn, tình trạng ban đầu, thức ăn, nước uống, điều kiện môi trường, tình trạng sức khỏe, tỷ lệ đẻ, lịch vaccine và việc sử dụng thuốc thú y.
Thông qua hệ thống này, dữ liệu không chỉ dừng ở thông tin “trứng của Duy Phát” mà có thể kết nối sâu hơn đến đàn vật nuôi và cơ sở sản xuất liên quan.
Các hộ liên kết cũng cần lưu trữ hồ sơ kiểm dịch, giấy nhập giống, quy trình nuôi và lịch tiêm vaccine. Đối với thức ăn chăn nuôi, hồ sơ công bố hợp chuẩn, hợp quy của nhà cung cấp cũng nằm trong hệ thống quản lý. Việc sử dụng thuốc thú y và thời gian ngừng thuốc được ghi nhận nhằm hỗ trợ quá trình kiểm soát trong chuỗi sản xuất.
12 bước theo dõi một lô trứng Duy Phát
Từ trang trại đến thành phẩm, quá trình sản xuất được triển khai qua 12 bước gắn với những nhóm dữ liệu khác nhau.
Giai đoạn đầu bắt đầu bằng việc thẩm định cơ sở nuôi, đăng ký và tạo mã trại. Tiếp theo là chuẩn bị chuồng trại, thực hiện các biện pháp an toàn sinh học, tiếp nhận con giống và tạo mã đàn.
Trong quá trình chăn nuôi, các yếu tố như thức ăn, nước uống, kế hoạch vaccine, phòng bệnh, nhật ký chăn nuôi hằng ngày, thuốc thú y và thời gian ngừng thuốc được theo dõi và ghi nhận.
Khi đàn bắt đầu cho trứng, quá trình kiểm soát chuyển sang khâu thu gom. Thời điểm thu gom, khu vực hoặc chuồng nuôi, người thực hiện, số lượng và tình trạng ban đầu của trứng đều được đưa vào hồ sơ.
Sau thu gom, trứng được soi, loại và phân hạng dựa trên các tiêu chí như ngoại quan, tình trạng nứt, bẩn và khối lượng.
Từ đây, mỗi lô trứng được tạo mã riêng nhằm kết nối sản phẩm thực tế với đàn vật nuôi và trang trại tương ứng.
Các bước tiếp theo bao gồm lấy mẫu, quyết định xuất hoặc giữ lô, đóng gói và ghi nhận những thông tin như ngày đóng gói, quy cách sản phẩm, điều kiện bảo quản, khách hàng, phương tiện vận chuyển và số lượng giao nhận.
Ở bước cuối, mã QR được tạo để phục vụ truy xuất, tiếp nhận phản hồi và hỗ trợ truy hồi khi cần thiết.
Nếu xảy ra khiếu nại hoặc cảnh báo liên quan đến sản phẩm, hệ thống có thể hỗ trợ xác định lô liên quan và lần ngược về các dữ liệu phía trước.
Mã QR trên trứng Duy Phát cho biết những gì?
Với người tiêu dùng, phần dễ nhận biết nhất của hệ thống truy xuất chính là mã QR trên bao bì sản phẩm.
Theo cấu trúc hệ thống Duy Phát đang triển khai trên nền tảng Sixpeer, mã QR có thể kết nối với các thông tin như:
- Tên sản phẩm
- Mã lô
- Mã trại
- Mã đàn
- Ngày thu gom
- Ngày đóng gói
- Đơn vị nuôi
- Đơn vị đóng gói
- Quy cách phân loại
- Hướng dẫn bảo quản
- Trạng thái lô
- Kênh tiếp nhận phản hồi
Nhờ đó, người tiêu dùng có thêm cơ sở để biết sản phẩm mình đang sử dụng đến từ đâu và được quản lý như thế nào trong chuỗi sản xuất.
Mã QR không đồng nghĩa với chứng minh an toàn thực phẩm
Truy xuất nguồn gốc và kiểm soát an toàn là hai khái niệm có liên quan nhưng không hoàn toàn giống nhau.
Mã QR giúp kết nối người tiêu dùng với thông tin về nguồn gốc và hồ sơ của lô sản phẩm. Tuy nhiên, bản thân mã QR không thể tự chứng minh một quả trứng an toàn.
Để bổ sung cho hệ thống truy xuất, Duy Phát thực hiện kiểm nghiệm mẫu trứng gà ác tại CASE-SMQ.
Các nội dung kiểm tra gồm Salmonella, một số dư lượng thuốc thú y và hoạt chất, cùng các chỉ tiêu protein và chất béo.
Việc kết hợp dữ liệu truy xuất với kiểm nghiệm giúp hoàn thiện thêm các lớp kiểm soát trong chuỗi sản xuất trước khi sản phẩm được đưa ra thị trường.
Người chăn nuôi là một mắt xích quan trọng trong chuỗi kiểm soát
Hệ thống truy xuất chỉ có ý nghĩa khi dữ liệu được ghi nhận đầy đủ ngay từ trang trại. Vì vậy, các hộ chăn nuôi liên kết đóng vai trò trực tiếp trong quá trình kiểm soát của Duy Phát.
Một trong những hộ tham gia chuỗi sản xuất là hộ ông Huỳnh Văn Thông tại Đồng Tháp.
Đàn gà ác của hộ có khoảng 7.500 con, với sản lượng trứng thương phẩm khoảng 4.000 quả mỗi ngày. Mức giá thu mua được doanh nghiệp đưa ra là 2.300 đồng/quả trong thời hạn một năm.
Theo các khoản chi phí được ghi nhận, chi phí thức ăn khoảng 3,6 triệu đồng/ngày; men vi sinh, khoáng dinh dưỡng, điện và nước khoảng 30 triệu đồng/30 ngày; khấu hao và giảm đàn khoảng 45 triệu đồng/30 ngày; chi phí nhân công và vận chuyển khoảng 10 triệu đồng/30 ngày.
Với mức sản lượng và giá thu mua trên, doanh thu ước tính khoảng 9,2 triệu đồng/ngày.
Phần chênh lệch sau những khoản chi phí đã khai báo khoảng 2,77 triệu đồng/ngày, tương đương khoảng 83 triệu đồng trong 30 ngày. Đây mới là mức lợi nhuận tạm tính, chưa phải lợi nhuận ròng vì còn có thể phát sinh các khoản như thú y, hao hụt, bao bì, thuế và các chi phí khác.
Quan trọng hơn những con số này là sự thay đổi trong cách tổ chức sản xuất. Khi tham gia chuỗi liên kết, người chăn nuôi cần tuân thủ quy trình rõ ràng hơn, ghi chép đầy đủ và minh bạch dữ liệu trong suốt quá trình nuôi.
Đây cũng là cơ sở để doanh nghiệp kiểm soát sản phẩm ngay từ nguồn thay vì chỉ kiểm tra sau khi trứng đã được đưa về nơi đóng gói.
Từ trang trại đến tay người tiêu dùng: 5 lớp kiểm soát chính
Nếu gom toàn bộ 12 bước vận hành thành các nhóm lớn, hành trình của một quả trứng Duy Phát có thể được nhìn qua 5 lớp kiểm soát chính:
Mỗi lớp giúp trả lời một câu hỏi khác nhau: quả trứng đến từ đâu, đàn vật nuôi được chăm sóc như thế nào, sản phẩm thuộc lô nào, đã trải qua những bước kiểm soát nào và có thể lần ngược thông tin ra sao nếu phát sinh vấn đề.
Duy Phát hướng đến minh bạch thông tin từ gốc
Với người tiêu dùng, việc quét mã QR có thể chỉ mất vài giây và hiển thị một số thông tin cơ bản.
Nhưng để những thông tin đó có giá trị, dữ liệu cần được xây dựng ngay từ đầu chuỗi, từ lúc đàn vật nuôi được đưa vào trang trại cho đến khi trứng được thu gom, phân loại, kiểm nghiệm, đóng gói và phân phối.
Vì vậy, trong hệ thống truy xuất nguồn gốc trứng Duy Phát, mã QR không phải là điểm bắt đầu của quá trình minh bạch thông tin. Đó là điểm kết nối cuối cùng giúp người tiêu dùng tiếp cận một phần dữ liệu đã được hình thành xuyên suốt từ trang trại đến sản phẩm hoàn thiện.
